28 NİSAN MUHTIRASINDAN ÖNCE...
CEM TV, GK tarafından dakika dakika izlenen bir televizyon kanalıdır.
CEM TV’de, 27 Nisan 2007 tarihinde saat 13:00’de Cumhurbaşkanlığı seçimi için konuşmacı konuk olarak görüşlerimi şöyle açıkladım:
--Sayın Batmaz, bugün önemli bir gün, son aylarda büyük tartışmalar yaşandı 11. Cumhurbaşkanı kim olacak diye. Sizce Abdullah Gül Cumhurbaşkanı olacak mı?
“Görünen o ki olacak, olmasının ötesinde ve olmasıyla birlikte, Cumhuriyet dönüşecek. Bugüne kadar seksen yıllık Cumhuriyet tarihinde en önemli günlerden biri bugün, hatta en önemli gün. Neden, çünkü meselenin usulî veya biçimsel tartışmalarının arasında kaynayan giden bir noktası var, bugün Cumhuriyetin temel ilkelerine aykırı olan bir kişi ve zihniyet Cumhurbaşkanı olacak. Bugüne kadar gelmiş geçmiş bütün Cumhurbaşkanları, hangi türden ideolojiye sahip olurlarsa olsunlar, Cumhuriyetin temel niteliklerine karşı değillerdi, ama bu Cumhurbaşakanı, yani Abdullah Gül olursa veya onunki gibi zihniyetli bir başka biri de olsa, Cumhuriyet dönüşecek. Cumhuriyetin bu nedenle en önemli günü bence bugün.
--Yani Abdullah Gül Cumhurbaşkanı olursa rejim tehlikeye girer mi diyorsunuz?
“Efendim, rejim değişmez, değişmeyecek. Bakın bu rejim meselesi için demin söyledim, usulî veya biçimsel bir değişim sözkonusu değil. Rejim denilen şey düzen demek, Türkçede. Bu düzen değişmeyecek, bu düzen kurumlarıyla, yapısıyla, ekonomisiyle, politikası ile, hâttâ ideolojisi ile aynen devam edecek. Fakat değişecek olan şey esastan, özden bir şey. Paylaşım ve işleyiş ile ilgili. Bu da, rejimin içinde varolan antogonik bir yapının iktidar olması sonucunda olacak. İktidarını mutlaklaştırması sonucunda olacak. Biliyorsunuz Türkiye’de önemli belirleyici mevki dört tane: Meclis Başkanlığı, Başbakanlık, Cumhurbaşkanlığı ve Genel Kurmay Başkanlığı. Bunlardan üçünün belirli bir zihniyetin ideolojisinde konsolide edildiğini göreceğiz ve bu Cumhuriyeti dönüştürecek. Yani, rejimi değiştirmeyecek ama esastan, bir biçimde dönüşüm yaşayacağız, bu daha esastan bir tehlike.”
--Gerçekten şu anda Cumhurbaşkanlığı ile birlikte devletin en önemli zirveleri AKP’nin elinde. Bu ne gibi bir tehlikeye yol açacak, demokrasi işlerliğini kaybetmeyecek mi?
“Demokrasi ya da demokratik rejim ya da hatta Cumhuriyetin kendisi, ta Platon’dan beri oluşan teorik yapısı, bunlar çok önemli değil, önemli olan işleyişin başka bir hale dönüşmesi. Mesela bir İslamcı partiden bahsediyoruz, bu AKP, neredeyse Erbakan’ın 1968’den beri geliştirdiği bir siyasal İslam organizasyonu içinde bugüne kadar geldi. Bu aslında İslamla ilgisi olmayan bir süreç. Bu “olmaması” nedeniyle dönüştürecek Cumhuriyeti. Bakın, Abdullah Gül hakkında bir sürü iddiada bulunuluyor; Exeter Üniversitesinde okudu, orası casus yetiştiren bir okuldu deniliyor. Bütün bu iddialar şunu gösteriyor: Türkiye’de İslammış gibi sunulan bir tehlike sözkonusu. İşte bu, işin, Cumhuriyetin özünü değiştirecek ve belirleyecek. Yani Cumhuriyetin değişmesinden kastım, İslam olmayan bir İslamcılığın Cumhuriyeti dönüştürmesi.”
--Haklısınız, zaten Abdullah Gül’ün geçmişteki bir çok sözü de bunu doğruluyor. Bir sözü var: “İmam Hatip Lisleri hepimizin gözleri önünde kurutuldu. Onların yasaklarını kaldırmak vefa borcumuzdur.” Cumhurbaşkanlığı koltuğuna oturduğu anda, Milli Görüş içinden gelen bir isim Erdoğan gibi ve o nedenle tehlike var diyorsunuz?
“Evet, fazlasıyla var. Tehlike denilen şey daha önce potansiyal olarak vardı, şimdi kinetik hale dönüşüyor. Gerçek bir hale dönüşecek.”
--Pazar günü Çağlayan’da büyük bir miting olacak. Tandoğandaki kadar etkili olacağını tahmin ediyoruz. 400’e yakın sivil toplum kuruluşu destek veriyor, siz ne düşünüyorsunuz, Tandoğan’daki kalabalık etkili olabildi mi sizce?
“Benim bu konuda biraz aykırı düşüncelerim var. Tabii ki Tandoğan etkili oldu. Çok görkemli bir topluluktu. Öyle Tayyip Erdoğan’ın söylediği gibi “bindirilmiş kıtalar” falan yoktu o mitingde, benim etrafımdan evinden çıkmayan kişiler koştular o mitinge. Çağlayanda da aynı şey olabilir. Fakat, aykırı dediğim düşünce şu: bu gibi olgular iletişimsel teori olarak bakarsak, “Catharsis,” yani “arınma” yaratan sosyal olgulardır. Yani “biz görevimizi yaptık, gittik bağırdık çağırdık, orada büyük bir gövde gösterisi yaptık, karştlarımız bizden korktu, Tayyip Erdoğan aday olamadı” deriz ve iş burada biter. Bu olgunun sonuç itibariyle politikaya doğrudan yansıması olmaz, çünkü, neden, örgütsüz halkın yapacağı hiç bir şey yoktur. İstediği kadar kalabalıklar toplansın, istediği kadar büyük protesto eylemi gerçekleştirilsin. 400’e yakın STK diyorsunuz. Yani, parçalı bölük pörçük bir kalabalık, yani kelimenin Cannetti anlamıyla tam bir kalabalık. Bu kalabalığın bir araya gelmesi bence net bir örgütlülük değil. Sürekliliği yok. Sadece bir refleks, yada demin dediğim gibi bir Catharsis, arınma, “ohh ne güzel de oldu, ne şahane yaptık” demenin rahatlaması. Böylesine negatif tarafı da var işin. Ancak, 1980’den bu yana ben hiç mitinge katılmayan bir kişiyim, öğrencilik yıllarımda militan olarak çok katıldım ama sonradan hiç katılmadım. Ama Çağlayan mitingine ben de katılacağım. Nur Serter gibi hiç onaylamadığım insanların varlığına rağmen. Çünkü tehlikeyi önemsiyorum. Herkesin de gitmesi gerektiğini düşünüyorum. “Mustafa Kemal Cumhuriyeti dönüşmesin” diyen herkes katılmalı. Ancak, demin söylediğim koşulları da düşünerek gidelim. Yani, bu iş politik ve yaygın bir örgütlenmeye dönüşmezse, şu anda varolan partilerin dışında bir takım örgütlenme girişimleri başlamazsa, Cumhuriyet, ne yaparsak yapalım dönüşecek. Yani, Tayyip Erdoğan’ın dediği gibi, rejimi değiştirmeden, “hazmettire hazmettire” olacak bu. Çağlayan’a katılacak kitleler, 14 Nisan’da Tandoğan’da bulunmuş kitleler, örgütlenmenin yollarını açmak zorundadırlar.”
--Medyanın bu gelişmelere tavrı nedir? Siz “Medyaya Düşman Yetiştiriyorum” adlı bir kitabın da yazarısınız. Yılmaz Özdil adlı bir köşe yazarı Cumhurbaşkanı seçimlerine, “ne olursa olsun, borsa yükseldi, piyasalar rahatladı denecek” diyerek alaysı olarak bakıyor. Ne diyorsunuz medyanın son gelişmelerle ilgili yaklaşımına?
“Medyayı çok fazla önemsememek lazım. Yılmaz Özdil’in burada vurgulamak istediği, borsa-piyasalarla politik eylemlerin ilişkisi. Türkiye’de artık zamanı geldi, “Cumhurbaşkanı seçildi, borsa tavan yaptı; Tayyip eğildi, piyasalar rahatladı” gibi yaklaşımların yerine, borsa-piyasaya karşı kitleler ne dedi, ne yaptı ikilemini koymanın zamanı geldi. 12 Eylülden bu yana depolitizasyon veya örgütsüzlük biçiminde gelişmiş olan yapı, artık borsanın, piyasanın yerine kitleleri, işçi sınıfını, çalışanları koymak zorundadır. Yani, piyasaların ikilemi politik aktörler değil, artık kitleler olmalıdır, örgütlü halk yığınları olmalıdır. Zaten de öyledir. Borsanın karşıtı halktır. Sınıfsal olarak politika üreten merkezlerdir. Bu ikilemi yazıyorsa medya, medyadır.
--Çok teşekkür ediyorum Sayın Batmaz, ben yine kişisel olarak iyi günler görmeyi umud ediyorum.
“Benim fazla umudum yok. Hatta benim güncel duruma uygun bir formülüm var: “Ümmî Şef, tek partili meclis.” Yani, İnönülü Milli Şef, tek partili meclisi, bu kez Ümmi şef olarak yaşayalım ve mecliste bir tek AKP milletvekilleri olsun. CHP bile baraj altı kalsın. Ancak o zaman öğrenecek bu halkın % 75’i hanyayı konyayı. Anlayacaklar tehlikenin ne olduğunu ve ona göre de örgütlenmeler başlayacak ve belki bu kez daha sağlıklı olacak.
--Çok büyük bir fedakarlık istemiyor musunuz?
“Bazen sosyal olaylarda nesiller yok olur. Sosyal değişimlerin kuralı budur. Ne yazık ki sosyal olgular bireysel düşüncemizin ötesinde oluşurlar. Bu önerdiğimi kişi olarak istemem tabii ki, ama başka bir çözüm de göremiyorum.”
28 Nisan 2007
21 Nisan 2007
ALTINI OYUYORLAR...
Recep Tayyip Erdoğan’ın Cumhurbaşkanlığı için sürdürdüğü o epileptik bilinçakışı gerilim, fuzulî manevralarla bezeli, yılankâvi oynaklığa sahip, sonucu belirlenmemiş planlamaların düştüğü gündelik aczin feryat figan yüzlere nakşedildiği, sözlerde aşikâr olduğu bir vehamete doğru aktığını cemaatten ya kimse göremiyor ya da bu işin planı zaten, belli ki bu.
Ama kimin planı?
Recep Tayyip Bey’in olmadığı yine belli.
O, şaşkınlıkla beceriksizlik arasında enseyi karartmamaya bakıyor.
Edibe Sözen Hanım’ın isminin Cumhurbaşkanı adayları arasında şoke edicilikle yan yana dolaşabildiği bir grotekslik başka türlü açıklanamaz.
Ben böyle bir şakayı hiç kimseye tavsiye etmem.
TSK çok alınır ve şaşırır.
Şaşkınlığı hızla geçer ve sona yaklaşılır.
Cumhurbaşkanı olmak için devleti bilmek gerekir.
Bugüne kadar Türkiye Cumhuriyeti’nin Cumhurbaşkanları arasında tek ortak nokta “devleti bilmeleriydi.” Bu çok önemlidir.
Edibe Sözen’in da katıldığı, davetli olduğum bir AKP iletişim stratejisi toplantısında, şunu belirtmiştim: “AKP’ye hükümet oldu ama iktidar olamadı diyorlar, bence yanlış. AKP iktidar da oldu ama devlet olamadı.” Mehmet Dülger dahil, Şaban Dişli ve Reha Denemeç’i biraz şaşırtmıştım. Meğer hep beraber “AKP’nin İstanbul Ekibi” imişler. Biz ona fraksiyon deriz. Sözlerim Ayşe Böhürler hariç, anlaşılmadı.
Cumhurbaşkanlığ için bazı aforizmalar sunuyorum, günün mana ve ehemmiyetini belirtmek babından:
AFORİZMALAR:
DARBE KAFASINI KUMDAN ÇIKARTTI...
YILANKAVİ BİR SİNSİLİKLE İLERLİYOR.
THE GRANDMONUMENT ÖNLEMEYE
ÇALIŞIYOR. RTE'YE VİZE VERDİ.
DARBE HİKAYELERİ ARTARSA,
DARBE OLUR.
ARŞİVDE DARBE PLANI YOK DEMEK,
AKLIMIZDA RTE’YE KARŞI DARBE YOK DEMEKTİR...
12 EYLÜLSEL BİR SÜRECE, FARS
OLARAK DÖNÜŞÜYORUZ.
"TARİHTE OLAYLAR İKİ KEZ OLUR.
BİRİNCİSİNDE TRAJİK, İKİNCİSİNDE
FARSİ BİTER." BU KEZ PERSİ BİTECEK.
TRABZON VE MALATYA İT'İN VE TM'NIN
İKİ ONEMLİ MERKEZİDİR.
ÇORUM TRABZON'DAN, MARAŞ
MALATYA'DAN İDARE EDİLMİŞTİ.
SÜREÇ ŞİMDİLİK YERDE SÜRÜNÜYOR...
YILANKAVİ VE FARSİ...
TURKİYE'DE İÇ DİNAMİK YOKTUR...
RTE'nin öğrenci olduğunu iddia ettiği döneme
ait tüm İİTİA ve Marmara Üniversitesi diploma
evrakları bir yangında kül olmuş durumda...
TEK ŞAŞIRTICI ŞEY, BÜTÜN BU OLANLARDAN SONRA (14 Nisan, Baykal, Ahmet Necdet Sezer, The Grandmonument, MKYK, Malatya, vs.) RTE'NİN ADAY OLMASIDIR... ŞAŞIRTMAKLA KASTETTİĞİ KENDİSİDİR.
ADAY OLMAZSA KAHROLUR... CUMHURBAŞKANI OLMAZSA YOK OLUR.
"CALİGULA'LAR" SEZAR OLUR....
SEZAR OLMAZLARSA, ZATEN "SAZAN"DIRLAR; CALİGULA OLAMAZLAR...
RTE CUMHURBAŞKANI OLAMAZSA GÖRÜR AKP'SİNİN ANAP'INI....
THE GRANDMONUMENT EĞER DÜZELTECEKSE 1991’İ DEĞİL; 1981’İ DÜZELTSİN.
The Grandmonument Tayyib Erdoğan’ı destekledi.
Cumhurbaşkanı RTE’yi ret etti.
Bir taraf Genel Kurmay ve Karargah birlikleri... Basın Toplantısı...
Diğer taraf eğitim birlikleri, Harp Okulu ve Akademileri.... Cumhurun Başkanının konuştuğu yer...
........................
Evet özetle aforizmalarım bunlar. Bunları çeşitli elektronik posta gruplarında da paylaştım.
Sözün özü, kısadan kıssa şudur: Recep Tayyip Erdoğan aklıllıysa, Cumhurbaşkanlığını tepmez ve çıkar. Politika zor zanaat ancak sorumlu sanattır.
Başka söze ve adaya gerek yok...
ÜMMİ ŞEF, TEK PARTİLİ MECLİS denenmelidir. Sosyolojik tek gerçek ve olması gereken odur. Gerisi rant kavgası, küresel kapitalizm ve emperyalizmin ortadoğusal (yakındoğu daha doğru) oyunudur. Uyanık olalım.
Küresel kapitalizmin oyunu sadece ve sadece ÜMMİ ŞEF ve TEK PARTİLİ MECLİS ile bozulur...
Tarihin Türkiye Cumhuriyeti’ne oynadığı ironik oyun da budur !
ÖNEMLİ NOT: Son günlerde, www.superpoligon.com gibi medya enformasyonu veren siteler bir bütün olarak Mahkeme kararı ile erişime kapatılmaktadır. Bu sitelerde, sadece Mahkeme konusu olan haberlerin veya cümlelerin erişimden kaldırılması, diğer haberlerin ve iletilerin erişime açık olmaları Anayasal bir hak ve özgürlüktür. Mahkemelerin bu türlü karar vermeleri gerekmektedir. Internet suçları, layüsel yasa yapıcılar açısından iyice anlamsızlaştırıldığından, bu konuda bilirkişilerden oluşan bir kurulun yeni yasa yapması gerekmektedir. Gazete veya basılı malzemeye benzemeyen, parçaçıl bir erişime kapatmanın mümkün olduğu Internet medyası, bu ilkeye göre düzenlenmelidir... Prof. Dr. Veysel Batmaz
Recep Tayyip Erdoğan’ın Cumhurbaşkanlığı için sürdürdüğü o epileptik bilinçakışı gerilim, fuzulî manevralarla bezeli, yılankâvi oynaklığa sahip, sonucu belirlenmemiş planlamaların düştüğü gündelik aczin feryat figan yüzlere nakşedildiği, sözlerde aşikâr olduğu bir vehamete doğru aktığını cemaatten ya kimse göremiyor ya da bu işin planı zaten, belli ki bu.
Ama kimin planı?
Recep Tayyip Bey’in olmadığı yine belli.
O, şaşkınlıkla beceriksizlik arasında enseyi karartmamaya bakıyor.
Edibe Sözen Hanım’ın isminin Cumhurbaşkanı adayları arasında şoke edicilikle yan yana dolaşabildiği bir grotekslik başka türlü açıklanamaz.
Ben böyle bir şakayı hiç kimseye tavsiye etmem.
TSK çok alınır ve şaşırır.
Şaşkınlığı hızla geçer ve sona yaklaşılır.
Cumhurbaşkanı olmak için devleti bilmek gerekir.
Bugüne kadar Türkiye Cumhuriyeti’nin Cumhurbaşkanları arasında tek ortak nokta “devleti bilmeleriydi.” Bu çok önemlidir.
Edibe Sözen’in da katıldığı, davetli olduğum bir AKP iletişim stratejisi toplantısında, şunu belirtmiştim: “AKP’ye hükümet oldu ama iktidar olamadı diyorlar, bence yanlış. AKP iktidar da oldu ama devlet olamadı.” Mehmet Dülger dahil, Şaban Dişli ve Reha Denemeç’i biraz şaşırtmıştım. Meğer hep beraber “AKP’nin İstanbul Ekibi” imişler. Biz ona fraksiyon deriz. Sözlerim Ayşe Böhürler hariç, anlaşılmadı.
Cumhurbaşkanlığ için bazı aforizmalar sunuyorum, günün mana ve ehemmiyetini belirtmek babından:
AFORİZMALAR:
DARBE KAFASINI KUMDAN ÇIKARTTI...
YILANKAVİ BİR SİNSİLİKLE İLERLİYOR.
THE GRANDMONUMENT ÖNLEMEYE
ÇALIŞIYOR. RTE'YE VİZE VERDİ.
DARBE HİKAYELERİ ARTARSA,
DARBE OLUR.
ARŞİVDE DARBE PLANI YOK DEMEK,
AKLIMIZDA RTE’YE KARŞI DARBE YOK DEMEKTİR...
12 EYLÜLSEL BİR SÜRECE, FARS
OLARAK DÖNÜŞÜYORUZ.
"TARİHTE OLAYLAR İKİ KEZ OLUR.
BİRİNCİSİNDE TRAJİK, İKİNCİSİNDE
FARSİ BİTER." BU KEZ PERSİ BİTECEK.
TRABZON VE MALATYA İT'İN VE TM'NIN
İKİ ONEMLİ MERKEZİDİR.
ÇORUM TRABZON'DAN, MARAŞ
MALATYA'DAN İDARE EDİLMİŞTİ.
SÜREÇ ŞİMDİLİK YERDE SÜRÜNÜYOR...
YILANKAVİ VE FARSİ...
TURKİYE'DE İÇ DİNAMİK YOKTUR...
RTE'nin öğrenci olduğunu iddia ettiği döneme
ait tüm İİTİA ve Marmara Üniversitesi diploma
evrakları bir yangında kül olmuş durumda...
TEK ŞAŞIRTICI ŞEY, BÜTÜN BU OLANLARDAN SONRA (14 Nisan, Baykal, Ahmet Necdet Sezer, The Grandmonument, MKYK, Malatya, vs.) RTE'NİN ADAY OLMASIDIR... ŞAŞIRTMAKLA KASTETTİĞİ KENDİSİDİR.
ADAY OLMAZSA KAHROLUR... CUMHURBAŞKANI OLMAZSA YOK OLUR.
"CALİGULA'LAR" SEZAR OLUR....
SEZAR OLMAZLARSA, ZATEN "SAZAN"DIRLAR; CALİGULA OLAMAZLAR...
RTE CUMHURBAŞKANI OLAMAZSA GÖRÜR AKP'SİNİN ANAP'INI....
THE GRANDMONUMENT EĞER DÜZELTECEKSE 1991’İ DEĞİL; 1981’İ DÜZELTSİN.
The Grandmonument Tayyib Erdoğan’ı destekledi.
Cumhurbaşkanı RTE’yi ret etti.
Bir taraf Genel Kurmay ve Karargah birlikleri... Basın Toplantısı...
Diğer taraf eğitim birlikleri, Harp Okulu ve Akademileri.... Cumhurun Başkanının konuştuğu yer...
........................
Evet özetle aforizmalarım bunlar. Bunları çeşitli elektronik posta gruplarında da paylaştım.
Sözün özü, kısadan kıssa şudur: Recep Tayyip Erdoğan aklıllıysa, Cumhurbaşkanlığını tepmez ve çıkar. Politika zor zanaat ancak sorumlu sanattır.
Başka söze ve adaya gerek yok...
ÜMMİ ŞEF, TEK PARTİLİ MECLİS denenmelidir. Sosyolojik tek gerçek ve olması gereken odur. Gerisi rant kavgası, küresel kapitalizm ve emperyalizmin ortadoğusal (yakındoğu daha doğru) oyunudur. Uyanık olalım.
Küresel kapitalizmin oyunu sadece ve sadece ÜMMİ ŞEF ve TEK PARTİLİ MECLİS ile bozulur...
Tarihin Türkiye Cumhuriyeti’ne oynadığı ironik oyun da budur !
ÖNEMLİ NOT: Son günlerde, www.superpoligon.com gibi medya enformasyonu veren siteler bir bütün olarak Mahkeme kararı ile erişime kapatılmaktadır. Bu sitelerde, sadece Mahkeme konusu olan haberlerin veya cümlelerin erişimden kaldırılması, diğer haberlerin ve iletilerin erişime açık olmaları Anayasal bir hak ve özgürlüktür. Mahkemelerin bu türlü karar vermeleri gerekmektedir. Internet suçları, layüsel yasa yapıcılar açısından iyice anlamsızlaştırıldığından, bu konuda bilirkişilerden oluşan bir kurulun yeni yasa yapması gerekmektedir. Gazete veya basılı malzemeye benzemeyen, parçaçıl bir erişime kapatmanın mümkün olduğu Internet medyası, bu ilkeye göre düzenlenmelidir... Prof. Dr. Veysel Batmaz
12 Nisan 2007
En STK, TSK…
(Bu yazıyı, haber3'te yayınlandıktan sonra tam beş yıl, kitap olarak yayınından sonra ise üç yıl sonra, Yaşar Büyükanıt'ın 12 Nisan 2007 Basın Toplantısı konuşmasından sonra, yeniden yayınlamak gereksinimi duydum. VB)
Türkiye sınırları içinde, Osmanlı’nın son dönemlerinden bu yana en Sivil Toplum Kuruluşu (STK), Türk Silahlı Kuvvetleridir (TSK). Hatta, Dr. Hikmet Kırık’a göre (İ.Ü. İletişim Fakültesi), Yeniçeri Ordusu, Osmanlı’da, kamuoyu dediğimiz olgunun hem kendisi; hem de ifadesidir. İttihat ve Terakki, Ordu içinden çıkan sivil bir kuruluştur. Mustafa Kemal, Ordu içinden çıkmış en sivil önderlerden biridir. Ordu, Osmanlı dahil, Türkiye Cumhuriyeti içinde tüm sivil (ve civic) değişimlere ve devrimlere imza atmış; dinamik olmuş ve yapısal reform diye sayıkladığımız her türlü yurttaşlık hukuku ile ilgili adımları atmıştır. Listeyi uzatmak mümkündür. Bu olgunun iki ayağı vardır: (1) Sosyolojik taban olarak Ordu’nun bileşimi (2) Yapısal davranış kalıbı olarak Ordu’nun işlevleri. Sosyolojik tabanı alt ve köylü tabakalardır. Yapısal davranış kalıbı ise, sivil bir demokrasi eğilimi.
Biliyorsunuz, Osmanlı ordusu, bir devşirme kurumuydu. Osmanlı’daki devşirme kurumu o kadar Eflatunî idi ki, Yeniçeri Ordusu adı altında, esnaf loncalarından, askeri ekonomiye; kapıkulundan bürokrasinin üst düzeyine kadar tüm ekonomik fonksiyonaliteye sahip insan unsurları Ordu (devşirme) ile ilişkiliydi. (Osmanlı’nın bu Eflatunî açıdan incelenmesi ile ATÜT-Feodalite sorunlarının da yeni bir paradigmaya ulaşabileceği hissiyatı mevcut bende.) Bernard Lewis, Osmanlı’nın demokratik bir toplum olduğunu; mutlakiyet sınırlarının tampon kuruluşlarla (temelden devşirme askeri kuruluşlar ile) çizildiğini; Osmanlı yönetici sınıfın (devletin) yetki sınırlarının “mutlak” olduğunu ileri sürer. Ve tabii, biz de Lewis’e ekleyebiliriz ki, Osmanlı Ordu’su Yeniçeri’lik olarak, Osmanlı Devleti’ne (Osmanlı’ya hükmedenlere, hükümet edenlere) de çoğu zaman karşıydı; bir çok Padişah, Lewis’in bu tampon kuruluşu tarafından berhava edilmiş (ve bila kelle kılınmıştı).
Barbara Lerner, 4 Kasım 2002 tarihinde yazdığı Türk Demokrasisinin Sırları başlıklı bir yazıda (Barbara’nın Daniel Lerner ile ilişkisi olmak iktiza edeceğini, Türkiye ile yakınlığı ortaya koyuyor.) Türk Silahlı Kuvvetlerinin çok sivil bir işlevi daha olduğunu vurguluyor. (Barbara Lerner’ın yazısını bana Süreyya Serdengeçti yolladı. Tam da “En STK, TSK” başlıklı bir yazı hakkında tefekküre dalmışken. Süreyya bir çok konuda Türkiye’nin olduğu kadar, benim de imdadıma hızır gibi yetişmiştir. Sağolsun.)
Barbara Lerner’a göre (ve de artık bana göre de), Türk Ordu’su, aynı Amerikan Yüksek Mahkemesi’nin (Supreme Court) hâkimleri gibi, Türk Demokrasisi ve hukuk yapısı içinde, demokrasi süreci içinde ortaya çıkan, popüler hareketlerin demokrasiyi rafa kaldırıcı potansiyalliklerini ve ekonomiyi ve hukuku zaafa sokan seçilmiş demogojik popülist politikacıları sınırlayan ve onları, kısa fasılalarla, evlerine gönderen bir işleve sahip olarak en az 80 yıldır (belki de daha fazla) bir sivil kuruluş (STK) fonksiyonu görüyor. Bunun tek nedeni var: Türk Ordusu (TSK), meşruiyetinin kaynağını “sade ve sadece” Anayasa’dan alıyor. Bu Anayasa ise hep sivil ihtiyaçlar ve toplumsal sözleşme dayatması ile oluşmuş anayasalar. Ordunun dayandığı başka hiç bir imtiyaz, sınıf ve ekonomik kaynak yok. Devşirmeyken de böyle (köylü çocuklarından oluşuyor), Cumhuriyet’ken de böyle (yine alt gelir grubu ve köylü çocuklarından oluşuyor.). Latin Amerika, Uzak Asya, Avrupa veya Arap ülkelerinde olduğu gibi belli bir mezhebe, kasta, feodaliteye veya aristokrasiye bağlı değil. Belki de bu anlamda Selçuklu’dan beri alt ve köylü tabakalardan devşiriliyor. Bu nedenle de, devlete (bürokratik hükümete) karşı özerkliği var ve belki de bu nedenle özgürlükçü (bu özgürlüğün bedelini zaman zaman geniş kitlelere ödetse de) ve belki de sadece bu nedenle sivil ve demokrat: Mustafa Kemal bir Osmanlı paşası. Merkez’den değil; Selanik’ten. Ordu, devşirmelikten bu yana, aristokrasiden değil, meritokrasiden yana. (Demokrasinin olmazsa olmaz koşulu). Oligarşik bir yapıda değil. (Kriz dönemlerinde oligarşik temayüller gösterse de hep Eflatunî kalıyor. Kenan Evren en ceberrut döneminde Platon’un Devlet’ini okuyor (büyük bir ihtimalle bir şey anlamıyor ama bu kitabı okuduğunu söylemek ihtiyacını duyuyor.)
Krizlerdeki ceberrutluğa varan dönemlerde bile şaşırtıcı. 1960 ihtilâlini yüzbaşılar yapıyor. Kökenleri incelendiğinde bu kişiler, alt ve köylü kökenli.
Sevgili kâdim arkadaşım Prof. Dr. Hikmet Özdemir, Ordu’nun Olağandışı Rolü’nde (İz Yayınları, 1994) şöyle diyor: “…cumhuriyetçi hükümdarın (Cumhurbaşkanının) seçiminde o ülkedeki hangi güçlerin, ne tür taktiklerle mücadele ettiklerini çözümlemek gerekir… Bu güçler, doğal olarak siyasi partiler ve diğer sivil baskı gruplarıdır (STK)…”
Hırslı doktora öğrenciliğinden, YÖN Hareketi’nin titiz araştırmacılığına, Özal danışmanlığından, gelen yorulmaz ve inatçı Hikmet, bence artık iktidarın bir unsuru olarak Ordu’ya benim gibi bakmalı. Çünkü, TSK en STK'dır.
Böylelikle, Cengiz Çandar gibi, AKP’yi provoke etmeye çalışan kişilerin mezaliminden de kurtulmuş olur. AKP’yi 4 Kasım sabahından bu yana, Anayasayla, IMF anlaşmalarıyla, üst kurullarla, Başbakanın kim olacağı ile ilgili (halkın hiç ihtiyacı olmayan) konularda provake edip, onu Ordu ile karşı karşıya getiren post-modern zihniyet’ten artık kurtulmak gereklidir. Bence artık, darbeleri ve 28 Şubat gibi olguları yukarıda ayrıntısız olarak ifade ettiğim hipotez ile yeniden test etmek ve yorumlamak gereklidir.
Hiç kimse unutmasın; Osmanlı’da din (devşirme Seyhülislam’ın olmasına rağmen) bir devlet kurumuydu; Ordu ise (Yeniçeri) tampon bir sivil kuruluş (STK). Bu açıdan, kim sivil, kim devlet belki daha fazla anlaşılır. Ya da Osmanlı’da ve T.C.’de, hem devlet, hem ordu sivildir demek daha mı doğrudur. Bu Eflatunî soruya cevap bulmak gereklidir.
Hikmet Özdemir bilir ki, bu satırları yazan kişinin kendisi hem 12 Mart cuntasından, hem de 12 Eylül diktatörlüğünden; babası da CHP’li bir asker olmasına rağmen 60 ihtilâlinden epeyce hırpalanmış biridir. Doğan Avcıoğlu’nun babasının Bektaşi fıkralarıyla büyümüştür. Ve Türkiye’deki geleceğin yolunun aydınlığa açık, karanlığa kapalı olmasını oluşturacak olan siyasal yapının, bir yanda Müslüman Demokrat, diğer yanda Sosyal Demokrat iki partili bir meclisten geçeceğine tam 25 yıldır inanmış ve içinde bulunulan dönemdeki iktidarın, demokrat, laik, din istismarcılığı yapmayan, çoğulcu bir merkez sağ partiden olması doğrultusunda çalışan solcu bir kişidir.
1982 Anayasası gibi anayasa bile olmayan (Prof. Dr. Ersan İlal’e göre bir doküman sadece) kanunlarla uğraştırılma provakasyonlarına kapılmadan, AKP’nin halkın sorunlarını çözmesi gerekiyor. Bu nedenle, onlara Hikmet’inki (Özdemir) gibi değil de, benimki gibi, yani yukarıdaki gibi bir Ordu teorisi gerekiyor.
Özgürlük, bilirsiniz, zorunluluğun bilincine varmaktır.
14 Kasım 2002
Saat: 08:14/08:45
31 dakika—Biraz uzun değil mi? Eh ne de olsa teorik bir yazı, olacak o kadar.
Bu yazı, Yanlış Medyada Doğru Söylenmez, Naos Yayınları, 2004 kitabımda yayınlandı.
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)